Voor het Engelse origineel, zie: http://classicchristianlibrary.com/library/dickson_david/Dickson-Psalms-v1.pdf
1)1. EEn Liedt een Psalm: voor de kinderen van Korah.
1) De Bijbeltekst geef ik in de oorspronkelijke Statenvertaling, editie 1637
Voor de oudere vertaling (Deux-Aes) zie: https://www.bijbelsdigitaal.nl/view/?bible=deuxa1562
In deze Psalm wordt de Heere grootgemaakt voor al Zijn barmhartigheden bewezen aan Zijn kerk, door Jeruzalem afgebeeld (vers 2—4). En in het bijzonder voor een onlangs bewezen barmhartigheid in een onderdeel van Zijn zorg om Jeruzalem, een type van de algemene kerk, te bewaren tegen de aanval van machtige koningen (vers 5—7).
De nuttige gebruiken van deze barmhartigheden worden in een zevental voorgesteld: het eerste vers 8, het tweede vers 9, het derde vers 10, het vierde vers 11, het vijfde vers 12, het zesde vers 13 en 14, het zevende vers 15.
2. De HEERE is groot, ende seer te prijsen; in de Stadt onses Godts, [op] den berch sijner heylicheyt.
3. Schoon van gelegentheyt, eene vreuchde der gantscher aerde is de berch Zion, [aen] de zijden van’t Noorden; De stadt des grooten Conincks.
4. Godt is in hare Paleysen; hy isser bekent voor een hooch vertreck.
In de eerste plaats verklaart hij zijn bedoeling om God te prijzen voor al wat aanbevelenswaardig is in Jeruzalem, of voor haar gedaan is of voor haar bewerkt is. Leer hieruit:
- Zoals God Zijn grootheid en glorie in al Zijn werken toont en in het bijzonder in Zijn zorg voor en opzicht over en werking in Zijn kerk, zo moet Hij de glorie en lof hebben van Zijn kerk voor en van al Zijn werken, maar in het bijzonder voor Zijn zorg voor haar: groot is de HEERE en zeer te prijzen in de stad van onze God.
- Zoals ‘t het voorrecht is van Jeruzalem en van Zijn kerk die door haar vertegenwoordigd wordt, om verenigd te zijn en geregeerd te worden in een geregelde organisatie, zo is het ook een zaak tot Gods lof dat Hij Zijn zichtbare kerk boven alle andere organisaties en verenigingen van mensen in de wereld stelt om Zijn stad te zijn, waarmee Hij in een verbond staat en waarin Hij Zijn heilige Naam wil openbaren. Daarom wordt Jeruzalem en de kerk die door haar vertegenwoordigd wordt, hier genoemd: de stad van onze God, en de berg van Zijn heiligheid.
- Al wat Jeruzalem kon aanbevelen wat betreft ligging op het punt van aangenaamheid, gerieflijkheid, kracht of pracht, het is allemaal maar een schaduw van de glorie van de kerk des Heeren; en in het bijzonder omdat de vreugde van het hele land steunde op het welzijn van Jeruzalem en dat deze stad heel Judea versierde en dat het paleis van de grote Koning haar versierde. Zo is de kerk de vreugde van de hele aarde, door aan allen het licht van de zaligmakende leer voor te houden, en het gezag, de kracht, wijsheid en genade van Christus te tonen, Die haar grote Koning is en Die haar verfraait tot verlichting van de blinde, donkere wereld: schoon van gelegenheid, een vreugde der ganse aarde is de berg Sion, aan de zijden van het noorden; de stad van de grote Koning.
- Zoals de muren, huizen en paleizen van Jeruzalem niet de sterkte van de burgers waren, maar God haar Sterkte was, zoals zij bij ervaring hadden geleerd, zo is niet aardse sterkte het vertrouwen van Gods kerk, maar God alleen, Die haar door Zijn kracht verdedigt: God is in haar paleizen bekend voor een Hoog Vertrek.
5. Want siet, de Coningen waren vergadert; sy waren t’samen doorgetogen.
6. [Gelijck] sy’t sagen, alsoo waren sy verwondert: Sy werden verschrickt, sy haesteden wech.
7. Bevinge greepse aldaer aen; smerte als eener barender [vrouwe].
Wat hij had gesproken, bevestigt hij door een recente ervaring van bevrijding van de invasie van machtige koningen, die vergaderd waren om Jeruzalem te belegeren en te verwoesten. Leer hieruit:
- De Heere maakt door ervaring van tijd tot tijd Zijn zorg openbaar om Zijn kerk te beschermen tegen de machtigste verdrukkers, die zich gewoonlijk samen verenigen wanneer zij van plan zijn de kerk te gronde te richten: want zie, de koningen waren vergaderd.
- Veel inbeeldingen zijn er in de hoofden van tegenstanders, wanneer zij de vernietiging plannen van Gods kerk, die, wanneer zij op het punt staan ze uit te voeren, verdampen en die aanmatigende en ijdele gedachten blijken te zijn over hun eigen bekwaamheid en over de zwakheid van de kerk: toen de koningen vergaderd waren, trokken zij samen voorbij. Zij merkten dat zij niet in staat waren te bereiken, wat zij bedoelden en hoopten te laten gebeuren.
- Wanneer de moeilijkheid komt en de kerk in gevaar is, dan bewijst de Heere dat Hij vóór haar is en tégen Zijn vijanden, en laat Hij mensen zien dat Hij het opneemt voor Zijn kerk. Nu, toen de koningen vergaderd waren, merkten zij op wonderlijke manier dat zij zich vergist hadden: zij zagen het, dus waren zij verwonderd.
- Zulken die komen om Gods kerk moeite te bezorgen, komen om voor zichzelf moeite in ontvangst te nemen: toen koningen samenkwamen om Gods volk lastig te vallen, zagen zij en verwonderden zij zich en werden zij verschrikt.
- Als de vijanden van de kerk hun eigen schandelijke aftocht konden voorzien, zouden ze niet voortgaan of een aanval ondernemen tegen de kerk, want nu, toen zij de zaken zagen zoals zij inderdaad waren, werden zij verschrikt en haastten zij zich weg.
- Behalve het onheil dat God op de vijanden van de kerk brengt, wanneer Hij in de weg van het oordeel tegen hen begint te pleiten, zendt Hij ook verschrikking op hen, een aankondiging van nare tijdingen om hen te waarschuwen dat iets ergers hen nog zal overkomen: vrees greep hen daar aan.
- Hart en hand, moed en kracht, raad en besluitvaardigheid schieten te kort, wanneer iemand ziet dat God zijn Tegenpartij is en dat Hij hem te machtig is: vrees greep hen daar aan, smart als van een barende vrouw. Plotseling, onverwacht, vreselijk en onvermijdelijk is hun vernieling wanneer ze komt.
8. Met eenen Oosten wint verbreeckt ghy de schepen van Tharsis.
Het eerste gebruik dat zij van deze ervaring maken, is deze: zij worden erdoor opgeleid om Gods macht in heel de wereld te zien en te erkennen, om wie Hij maar wil tot de orde te roepen en te vernielen. Leer hieruit:
- Geen kracht kan bestaan voor God en niemand kan Zijn hand ontvluchten. Waarheen ze ook maar willen gaan, Hij kan sommige van Zijn schepselen tegen hen bewapenen, zowel te land als ter zee: U verbreekt de schepen van Tharsis met een oostenwind.
- Eén werk van Gods gerechtigheid of macht tegen Zijn vijanden, en één ervaring van Zijn ontfermende bescherming van Zijn kerk, moet Zijn volk leiden om Zijn soevereine macht en almachtige kracht over allen te erkennen. Hierdoor kan Hij, Wie alle schepselen ter beschikking staan, Zijn volk van alle kanten verzekeren, en kan Hij allen die tegen hen opstaan, vernielen. Want deze uitspraak zegt in wezen dit: U, Die de legers van koningen die bij ons waren binnengevallen, hebt verstrooid, hebt de macht om in heel de wereld, te land en ter zee, Uw vijanden te overrompelen. Want U verbreekt de schepen van Tharsis met een oostenwind.
9. Gelijck wy gehoort hadden, alsoo hebben wy gesien in de stadt des HEEREN der heyrscharen, in de Stadt onses Godts: Godt sal haer bevestigen tot in eeuwicheyt, Sela!
Het tweede gebruik is dit: door deze ervaring bemerken we dat de Heere Zijn belofte aan Zijn kerk zal houden en haar voor altijd zal bewaren. Leer hieruit:
- Zij die het Woord van God geloven en Zijn werken, in het Woord voorzegd, opmerken, zullen zien en bij ervaring bevinden dat de gebeurtenis beantwoordt aan de voorzegging. En als zij hun geloof zo bevestigd hebben gekregen, moeten zij zeggen: zoals wij gehoord hadden, zo hebben wij gezien in de stad des HEEREN.
- De genadegaven/weldaden des Heeren, verleend aan Zijn kerk tot haar bescherming en instandhouding, vloeien uit Zijn verbondssluiting met Zijn kerk. Want de reden voor de nu verleende genade is, omdat het de stad des HEEREN der legerscharen is, de stad van onze God.
- Al zijn alle koninkrijken en republieken aan ondergang onderhevig, en al hebben zij hun zekere limieten en tijdperken, toch zal de kerk, het Koninkrijk van Christus, de stad van God, gedurende alle generaties voortduren, en de poorten van de hel zullen haar niet overwinnen: God zal haar bevestigen tot in eeuwigheid.
10. O Godt, wy gedencken uwer weldadicheyt; in’t midden uwes Tempels.
Een derde gebruik/nut is de erkentenis van de zoete vrucht van hun vorig geduldig steunen op Gods vriendelijkheid in het gebruik van de openbare instellingen. En nu bemerken zij door deze recente ervaring dat het niet tevergeefs was. Leer hieruit:
- Zij die Gods vriendelijkheid/goedertierenheid geloven in de tijd dat er zichtbare tekenen van Zijn toorn zijn, en die zich geduldig op Hem verlaten in het gebruik van de heilige middelen, zullen niet teleurgesteld worden in hun verwachting, zoals de psalmist hier erkent.
- Zoals het een goede zaak is om in het gebruikmaken van de middelen geduldig op Gods goedertierenheid te wachten, wanneer moeiten en gevaren komen, zo is het voor de godvrezenden een goede zaak, om, nadat zij de vrucht van hun geloof, hoop en geduld ontvingen, de verkregen genade van God op te merken, die hen deed peinzen over en uitzien naar Zijn goedertierenheid, om zich zo te sterken in hun voornemens om hierna deze gezegende gang te vervolgen, zoals de gelovigen hier doen: wij hebben gedacht aan Uw weldadigheid/goedertierenheid, o God, in het midden van Uw tempel.
11. Gelijck uwen Naem is, ô Godt, alsoo is uwen roem tot aen de eynden der aerde: uwe rechterhant is vol van gerechticheyt
Een vierde gebruik/nut is hun blijdschap vanwege de groei/toename van Gods glorie/eer door Zijn recente weldaad/gunstbewijs voor hen, waar deze maar genoemd zou worden. Leer hieruit:
- Hoe God Zich maar bekendmaakt / Waar God Zich maar voor uitgeeft, zo zal Hij ook daadwerkelijk bevonden worden in overeenstemming ermee te zijn, ook tot en met al Zijn heilige en luisterrijke eigenschappen: zoals Uw Naam is, o God, zo is Uw roem.
- De openbaring van Gods Naam door de prediking van Zijn Woord komt tot velen die niet willen onderschrijven dat alles waar is wat over Hem gezegd wordt. Maar later, wanneer Hij Zijn Woord vervult tot troost van Zijn volk en omverwerping van Zijn vijanden, zullen mensen gedwongen worden over Hem te zeggen dat Hij net zo goed is als Zijn Woord, en dat Zijn werken Zijn Woord, in pand gegeven tot de volvoering ervan, lossen: zoals Uw Naam is, o God, zo is Uw roem tot aan de einden der aarde.
- Des Heeren kracht is niet werkloos, maar steeds werkend in rechtmatigheid en gerechtigheid om beloften en dreigingen te volvoeren ter verdediging van Zijn volk en bestraffing van Zijn vijanden: Uw rechterhand is vol van gerechtigheid.
12. Laet den berch Zion blijde zijn, laet de dochteren van Juda haer verheugen; om uwer oordeelen wille.
Een vijfde gebruik is om alle goede mensen op te wekken om zich te verheugen, omdat God het voor hun zaak heeft opgenomen tegen hun vijanden. Leer hieruit:
- Het past alle mensen om blij te zijn als zij zien dat God Zich verheerlijkt door geschillen eerlijk te beslechten, maar het meest van allen past dit Gods volk, dat er op dit moment de bate van heeft en in wiens voordeel de geschillen tussen hen en hun vijanden zijn beslecht: laat de berg Sion blij zijn; en laten de dochters van Juda zich verheugen.
- Hoewel het wettig is dat Gods volk zich verheugt wanneer de vijanden gestraft worden, toch moesten ze oppassen op hun geest dat hun vreugde niet vleselijk is, omdat zij voldoening ontvangen voor hun wraakzuchtige driften, maar dat ze geestelijk is, vanwege de bekendmaking van Gods vriendelijkheid voor Zijn volk, en vanwege een rechtvaardige verontwaardiging over de goddeloosheid van hun kwaadaardige vervolgers: laten zij zich verheugen omwille van Uw oordelen.
13. Gaet rontom Zion, ende omringtse: tellet hare torens.
14. Settet u herte op hare vestinge, beschouwet onderscheydentlick hare Paleysen; op dat ghy’t den navolgenden geslachte vertellet;
Het zesde gebruik van de recente ervaring van bevrijding van de kerk is te letten op de ondoordringbare verdediging van de kerk, afgeschaduwd door de muren van Jeruzalem, tot bemoediging van Gods volk in alle eeuwen en tot waarschuwing van allen om in de komende tijd niet te proberen haar kwaad te doen. Leer hieruit:
- De kerk van God is zo goed beschermd door Gods wijsheid, macht, welwillendheid en gerechtigheid, met als het ware een muur van vuur, dat al de kracht die in de muren en torens van het aardse Jeruzalem kunnen worden opgemerkt, slechts schaduwen zijn. Want wandel rondom Sion en loop om haar heen en tel haar torens is niets anders dan: kijk door het type heen en overweeg Gods bescherming daardoor afgebeeld.
- Wanneer een type moet worden bestudeerd, mag en moet er speciale aandacht worden besteed aan al wat ons verder kan leiden om het antitype/tegenbeeld dat erdoor wordt afgebeeld, goed op te vatten: ga rondom, omring haar, let goed op haar wallen, beschouw oplettend haar paleizen. Want in God, of in Gods eigenschappen, zal iets gevonden worden, dat beantwoordt aan al deze zaken.
- Wat voor licht dat God met betrekking tot Zichzelf en Zijn kerk verschaft, dat God kan verheerlijken en het nageslacht tot opbouw kan dienen, moet aan hen worden overgeleverd: let goed op, zodat u het aan de komende generatie kunt vertellen.
15. Want dese Godt is onse Godt eeuwichlick ende altoos: hy sal ons geleyden totter doot toe.
Het zevende en laatste nut/gebruik van deze ervaring van de kerk is vertroosting in God voor Gods volk in iedere moeilijke omstandigheid, en bemoediging voor hen tegen alle toekomstige vrees, omdat God in alle eeuwen steeds dezelfde is voor Zijn volk, zoals de laatste ervaring van de kerk had bewezen. Leer hieruit:
- De grote Maker van hemel en aarde, en Verlosser van Zijn volk, is een en dezelfde voor altijd, zowel in Zichzelf als tegenover hen die in Hem geloven: deze God is onze God.
- God staat met Zijn kerk nog steeds in een verbondsrelatie en met al de leden daarvan, in de ene eeuw net zo goed als in de andere; zowel nu als vroeger. Want deze God is onze God voor altijd en immer.
- God zal hen wier God Hij is, leiden, wanneer zij Zijn raad zoeken, verlangend om die op te volgen, en Hij zal niet stoppen met het begeleiden en regeren van hen die zich aan Hem hebben overgegeven, maar zal hen al de dagen van hun leven gedurig leiden: Hij zal onze Gids zijn tot de dood toe.
